ISOFIX Nedir, Nasıl Kullanılır?

ISOFIX, çocuk koltuğunu emniyet kemeri yerine aracın arka koltuğundaki iki metal bağlantı çubuğuna doğrudan takan montaj sistemidir.^[1] Kia Türkiye de sistemi, bebek oto koltuğunun araca güvenli ve kolay bir şekilde bağlanmasını sağlayan montaj sistemi olarak tanımlıyor.^[2]

ISOFIX nasıl çalışıyor?

Sistem, araçtaki bağlantı noktaları ile koltuktaki bağlantı parçalarından oluşuyor ve kurulumu kolaylaştırıp koltuğun yanlış takılma ihtimalini azaltmak için tasarlanmış.^[1] Araçtaki ISOFIX bağlantıları araca gömülü metal çubuklar; her ISOFIX oturma konumunda iki alt bağlantı bulunuyor.^[1] Sistemi kullanmak için koltuğun da ISOFIX bağlantı parçalarının olması gerekiyor.^[1]

Alt bağlantılara ek olarak koltuk başka noktalarla da desteklenebiliyor:

• Alt bağlantı noktaları: Örnek bir Kia kılavuzunda arka koltuğun sırtlığı ile oturma yüzeyi arasında bulunuyor.^[1]
• Üst kayış (top tether): Koltuğun üstünden araçtaki üst bağlantı noktasına bağlanıyor; aynı kılavuzda bu noktalar arka koltukların sırtlığının arkasında.^[1]
• Destek ayağı: Kia Türkiye, bağlama kayışı ve ekstra destek ayaklarının güvenlik düzeyini artırdığını söylüyor.^[2]

Kia Türkiye ayrıca koltuğun araca bağlı olup olmadığını gösteren test noktalarından söz ediyor.^[2]

Araçta ISOFIX olduğu nasıl anlaşılır?

Arka koltukların arasında ISOFIX aparatı ya da logosu olup olmadığına bakılabiliyor; bir diğer yol kullanma kılavuzu ya da bilgi kitapçığı.^[2] ISOFIX her araçta bulunmuyor.^[2]

Bağlantıların hangi koltuklarda olduğu araca göre değişir. Örnek Kia kılavuzunda bağlantılar yalnız arka sol ve sağ dış koltuklarda; orta koltukta yok ve dış koltuğun bağlantılarını orta koltukta kullanmaya çalışmak bağlantılara zarar verebiliyor.^[1] Kendi aracınızda hangi koltuklarda olduğunu kılavuzdan kontrol edin.

ISOFIX koltuk nasıl takılır?

Koltuğun kendi talimatı esastır. Örnek Kia kılavuzundaki sıra şöyle:^[1]

1. Emniyet kemeri tokasını bağlantı noktalarından uzaklaştırın.
2. Koltukla bağlantı arasındaki sağlam temasa engel olabilecek diğer nesneleri kaldırın.
3. Koltuğu yerleştirip bağlantılara koltuk üreticisinin talimatına göre takın.
4. Koltukta üst kayış varsa kayışı sırtlığın üzerinden geçirip üst bağlantı noktasına bağlayın ve koltuk üreticisinin talimatına göre gerin.

Aynı kılavuzdaki uyarılar şunlar:

• Tek bir bağlantıya birden fazla çocuk koltuğu bağlanmamalı; bağlantı ya da koltuk bağlantısı gevşeyebilir ya da kırılabilir.^[1]
• Çocuk koltuğu bağlantıları yalnız doğru takılmış çocuk koltuğunun yükünü taşıyacak şekilde tasarlanmış; yetişkin kemeri ya da başka eşya için kullanılamaz.^[1]
• Kaza sonrasında sistemin bayiye kontrol ettirilmesi öneriliyor, çünkü kaza sistemi hasarlandırıp koltuğun doğru sabitlenmesini engelleyebilir.^[1]

Kanuna göre koruyucu sistemleri usulüne uygun kullanmayanlar, koruyucu sistem kullanmamış sayılıyor.^[3] 2026'da 15 yaşını doldurmamış çocuğun koruyucu sistemi kullanmadan ya da usulüne uygun kullanmasını sağlamadan seyahatine izin veren sürücüye 5.000 TL ceza veriliyor.^[4] Ayrıntı için Çocuk Oto Koltuğu Zorunlu mu? Yaş, Boy Sınırı ve Cezası yazısına bakabilirsiniz.

ISOFIX zorunlu mu?

Karayolları Trafik Yönetmeliği ISOFIX'i şu bağlamda anıyor: çocuk bağlama sistemi kullanma zorunluluğu, emniyet kemeri veya ISOFIX sistemi bulundurma zorunluluğu olmayan araçlarda aranmıyor ve bu araçlarda çocukların arka koltuklarda taşınması zorunlu.^[5]

ISOFIX ile i-Size aynı şey mi?

Hayır. ISOFIX bir bağlantı yöntemi; i-Size ise UN R129 düzenlemesinin parçası olan bir koltuk onay standardı.^[6] Düzenleme Temmuz 2013'te yürürlüğe girmiş.^[6] i-Size koltuklar çoğunlukla ISOFIX ile takılıyor; bazıları üst kayış, destek ayağı ya da aracın emniyet kemerini de kullanıyor.^[6]

i-Size'ın öne çıkan kuralları şunlar:^[6]

• Koltuk sınıfı çocuğun kilosuna değil boyuna göre belirleniyor.
• Çocuk 15 aylığa kadar yüzü geriye dönük taşınıyor.
• "i-Size" işaretli araç koltuklarında sınırsız onay var; diğer araçlarda koltuğun araç listesine göre onaylandığı kontrol ediliyor.

ISOFIX olmayan araca sonradan takılır mı?

Bu marka ve modele göre değişiyor.^[2] Araç üreticisi ISOFIX aparatı üretmişse yetkili servislerde sonradan taktırmak mümkün.^[2] Güvenlik açısından bu işi yetkili servise danışarak yaptırın.^[2]