Pert Araç Nedir? Pert İşlemi Nasıl Yapılır?

Pert resmî bir terim değil; sigorta mevzuatındaki karşılığı tam hasar ve ağır hasar: onarım masrafları (KDV dahil) aracın hasar tarihindeki değerini aşar ve eksper aracın onarım kabul etmez hâle geldiğini tespit ederse araç tam hasarlı, onarım masrafları aracın değerinin %60'ını aşarsa araç ağır hasarlı sayılıyor.^[1] Kural Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun 25 Nisan 2025 tarihli 2025/12 sayılı Genelgesi'nde ve 1 Temmuz 2025'te yürürlüğe girdi.^[1]

Tam hasar ile ağır hasar arasındaki fark

Durum	Ölçüt	Sonuç[1]
Tam hasar	Masraf aracın değerini aşar ve eksper onarım kabul etmez der	Hurda tescil belgesi
Ağır hasar	Masraf aracın değerinin %60'ını aşar	Trafikten çekilmiştir belgesi
Ağır hasar, parça ölçütü	Masraf %60'ı aşmasa da Ek-1'deki parçalardan en az biri zarar görür	Eksper ağır hasar tespiti yapabilir

Aracın değeri, hasar tarihindeki değer olarak alınıyor.^[1] Kasko ve trafik sigortasında bu değer 7 Kasım 2017 tarihli 2017/14 sayılı Kara Araçları Kasko Sigortasının Uygulanmasına İlişkin Genelge'nin 2. maddesine göre belirleniyor; özel tüketim vergisi istisnası uygulanan araçlarda değer, vergi istisnası dikkate alınmadan hesaplanıyor.^[1]

Ek-1: ağır hasar tespitinde bakılan parçalar

Genelge, araç türüne göre benzer nitelikteki parçalarla birlikte şu parçaları sayıyor:^[1]

• Sağ ya da sol ön şasi kolu
• Sağ ya da sol arka şasi kolu
• Taban ile birlikte sağ ya da sol marşpiyel
• Tavan sacı
• Sağ ya da sol orta direk
• Ön göğüs sacı
• Tavan sacı ön ya da arka travers
• Elektrikli araç bataryası ve elektrikli araçlarda ana enerji hattı
• Hava yastıkları ve sürücü ya da yolcu emniyet sistemleri
• Ana elektrik tesisat ve elektronik sistem parçaları
• Kamyon ve çekici türündeki araçlarda sürücü kabini

Pert işlemi nasıl yapılır?

1. Tespit: Tam ya da ağır hasar tespitini levhaya kayıtlı sigorta eksperi yapıyor.^[1]
2. Bildirim: Eksper, ön ya da kesinleşmiş raporda tam veya ağır hasarlı olarak belirlediği araca ait bilgileri, rapor tanzim edilmesini izleyen 5 iş günü içinde Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne (SBM) iletiyor.^[1]
3. Karar değişmez: Kesinleşmiş raporda tam ya da ağır hasar kararı verilen araçlarda bu karar sonradan değiştirilemiyor; yalnız ekspertiz raporuna itiraz edilirse eksperin vereceği nihai karar geçerli.^[1]
4. Tam hasarda: Sigorta şirketi aracı lisanslı geçici depolama alanına ya da lisanslı işleme tesisine gecikmeden çektiriyor.^[1] Araç sahibine ya da sigorta şirketine terk edilirse hurda tescil belgesi sigortacıya ibraz edilmeden tazminat ödenmiyor.^[1]
5. Ağır hasarda: Sigorta şirketi araç için trafikten çekilmiştir belgesinin gecikmeden alınmasını sağlıyor.^[1] Araç sigortalıya ya da sigorta şirketine terk edilirse trafikten çekilmiştir kaşeli tescil belgesi ibraz edilmeden tazminat ödenmiyor.^[1]
6. SBM takibi: SBM, tam hasarlı ve ağır hasarlı araçlar için ayrı bir liste oluşturuyor ve gerekli işlemleri yapılmayan araçları üç aylık dönemlerle sigorta şirketine bildiriyor.^[1]

Kaskoda tam hasar

Kasko Genel Şartları'na göre tam hasar meydana gelirse sigorta teminatı sona eriyor ve sigortacı primin tamamına hak kazanıyor.^[2] Hak sahibi aracın hasarlı hâliyle sahibine terk edilmesine onay verirse aracın hasar tarihindeki rayiç değeri ile hasarlı hâli arasındaki tutar tazminat olarak ödenebiliyor.^[2]

Pert olan araç yeniden trafiğe çıkar mı?

Hurdaya çıkarılmış araçlar yeniden tescil edilemiyor.^[3] Trafikten çekilen araç ise geçerli muayene ve zorunlu trafik sigortası gibi şartlarla yeniden trafiğe çıkarılabiliyor.^[3]

Hurdaya çıkarma sürecini Araç Hurdaya Nasıl Çıkarılır? yazısında, trafikten çekme ve yeniden trafiğe çıkarmayı Araç Trafikten Nasıl Çekilir? yazısında, ikinci elde hasar kaydının nasıl sorgulanacağını Tramer Kaydı Nedir, Nasıl Sorgulanır? yazısında anlattık.