Araç Muayenesinde Nelere Bakılır? Ağır Kusur Sayılanlar

Muayenede direksiyon, fren, görüş şartları, aydınlatma, lastik ve süspansiyon, şasi, gürültü ve diğer donanımlar kusurlar tablosuna göre kontrol edilir; sonuç kusursuz, hafif kusur, ağır kusur ya da emniyetsiz olarak yazılır.^{[1, 2]} Ağır kusur ya da emniyetsiz çıkan araçta muayene onaylanmaz; kusurları giderip muayene tekrarına gelmek için bir ay süre verilir.^[2]

Muayene sonucu dört grupta yazılır

Sonuç	Ne olur[2]
Kusursuz	Rapor onaylanır
Hafif kusur	Kusur rapora yazılır, yeniden muayene gerekmez
Ağır kusur	Muayene onaylanmaz, bir ay süre verilir
Emniyetsiz	Muayene onaylanmaz, bir ay süre verilir

Emniyetsiz sonuçta rapora, muayene tamamlanmadan aracın karayolunda sürülemeyeceğine dair şerh de konuyor.^[2] Kusurların hangi gruba girdiği, Bakanlığın internet sitesinde yayımladığı kusurlar tablosunda yazıyor.^[2]

Muayeneden önce neler sorgulanır?

Muayene hizmetinden önce vergi borcu, trafik para cezası, HGS geçiş ücreti cezası ve trafik sigortası sorgulanıyor; borç çıkarsa ya da sistemsel bir sorun görülürse muayene yapılamıyor.^[1]

Ağır kusur sayılan başlıca durumlar

Aşağıdakiler, kusurlar tablosundaki 6. taşıt sınıfı için: yolcu taşımak için kullanılan ve sürücü koltuğu dışında 8'den az koltuğu olan, en az dört tekerlekli motorlu taşıtlar.^[3]

• Plaka ve şasi: Plaka yok, eksik ya da okunamayacak durumda. Şasi numarası bulunamıyor, okunamıyor ya da tescil kayıtlarıyla uyuşmuyor.^[3]
• Tescil kaydı: Yakıt tipi, aracın ana rengi ya da koltuk sayısı tescil kayıtlarıyla uyuşmuyor.^[3]
• Cam ve görüş: Ön cam yok ya da görüşü engelleyecek şekilde hasarlı; ön cam sileceği yok ya da çalışmıyor.^[3]
• Fren: Ön ya da arka servis freninin fren etkisi çok düşük; aynı aksın tekerlekleri arasındaki fren değeri farkı yüzde 30'dan büyük.^[3]
• Direksiyon: Direksiyon zor çalışıyor ya da boşluğu çok fazla.^[3]
• Aydınlatma: Kısa ya da uzun huzmeli farın biri ya da ikisi fonksiyonunu yerine getirmiyor.^[3]
• Lastik: Lastik patlak, yarık, yırtık ya da kesik; yanak kısmında balon var ya da lastik sayısı eksik.^[3]
• Emniyet kemeri: Ön ya da arka kemer yok ya da kullanılamaz durumda.^[3]
• Egzoz ve yakıt: Egzoz gürültülü çalışıyor ya da yönetmeliğe uygun değil; yakıt ya da gaz boruları ve deposu sızdırıyor.^[3]
• Göstergeler: Hız göstergesi ve km sayacı çalışmıyor.^[3]

Aynı tabloda servis freninin asgari frenlemeye ulaşamaması, direksiyonun tutukluluk yapması ve şasi numarasının bulunduğu parçanın uygunsuz değiştirilmesi emniyetsiz sayılıyor.^[3] Plaka aydınlatma lambasının çalışmaması, motor ya da tahrik yağ kaçağı ve egzoz ısı yalıtım sacının olmaması ise hafif kusur.^[3]

Bakanlığın sıkça sorulan sorularına göre sürücünün görüş alanındaki ve trafik ile can güvenliğini etkileyecek cam hasarları ağır kusur, diğer cam hasarları hafif kusur sayılıyor.^[1] Plakanın olmaması da ağır kusur; ancak nakil, yeni kayıt, yeniden trafiğe çıkarma, icra satışı ve çalıntı-buluntu durumlarında evrakla ispatlanırsa plaka kusuru verilmiyor.^[1]

Muayeneden kalırsanız ne olur?

Muayeneden geçemeyen araca bir ay süre tanınıyor; ağır ya da emniyetsiz kusurlar giderildikten sonra muayene tekrarına gelinmesi gerekiyor.^[1] Bu süre içindeki tekrardan muayene ücreti alınmıyor ve tekrar, bir defaya mahsus olmak üzere muayenenin yapıldığı istasyonda ya da başka bir istasyonda yapılabiliyor.^[2] Bir ay geçtikten sonra gelinirse ücretsiz tekrar hakkı kaybolur ve yeniden ücret ödenir.^[1]

Muayene ücretlerini ve gecikme bedelini Araç Muayene Ücreti 2026 yazısında anlattık.