Otoparka Çekilen Araç Nasıl Alınır? Yediemin Ücreti

Yasak yere park ettiği için çekilen araç, kaldırılıp götürülme giderleri ile verilen ceza ödenmeden teslim edilmiyor; çekme ve otopark ücretlerini ülke genelinde tek bir tarife değil, büyükşehirlerde Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME), diğer il ve ilçelerde il ve ilçe trafik komisyonu belirliyor.^{[1, 2]} Aracın hangi otoparka götürüldüğünü e-Devlet'te Emniyet Genel Müdürlüğü'nün "Aracımın Çekildiği Otopark Bilgisi Sorgulama" hizmetinden görebilirsiniz.^[3] Kural Karayolları Trafik Kanunu'nun 61. maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 119 ile 125. maddelerinde.^{[1, 2]}

Aracınız çekildiyse

1. Aracın yerini sorgulayın. e-Devlet'teki hizmetle çekilen aracın otopark bilgileri görüntülenebiliyor; aracı sizden farklı biri teslim alacaksa o kişinin bilgileri de bu hizmetten girilebiliyor ve sonradan güncellenebiliyor.^[3]
2. Cezayı ve giderleri hazırlayın. Kaldırılıp götürülen araçların giderleri ile verilen ceza, sürücüsü veya sahibince ödenmeden araç teslim edilmiyor.^[1] Araç sahipleri, aracın kaldırılıp götürülmesi nedeniyle yapılan bütün masrafları ödemek zorunda.^[2] Cezanın nasıl ödeneceğini Trafik Cezası Sorgulama ve Ödeme yazısında anlattık.
3. Otoparka gidin. Çekilen araçlar tutanak düzenlenerek yetkilendirilmiş otoparka teslim ediliyor; aracın otoparka teslimi ve çıkışı sırasında tescil kayıtları sorgulanıyor, kaydında çalıntı ya da yakalama gibi şerh bulunan araçlar için gerekli işlem yapılıyor.^[2]
4. Aracı teslim almadan önce kontrol edin. Görevliler aracı kaldırırken zarar görmemesi için gereken dikkat ve titizliği göstermek zorunda; görevlinin kusurundan doğmayan zararları ise araç sahibi, aracın kaldırmaya ve çekmeye uygun olmayan yapısından dolayı kabullenmiş sayılıyor.^[2] Hasar görürseniz otoparktan ayrılmadan tutanak tutturmanızı öneririz.

Araç çekilirken başındaysanız

Araç kaldırılıp götürülmeden ya da götürüldüğü sırada sahibi gelirse, trafik idari para cezası karar tutanağı kendisine tebliğ edilip varsa yapılan masraflar ödettirilerek araç sahibine teslim ediliyor.^[2] Çekilmesine trafik zabıtası karar veriyor; kararı veren görevliler aracın plakasını ve ihlal durumunu fotoğrafla tespit ediyor.^[2] Plakanın geri alınma şartları yoksa araç park edildiği yerde, çekilirken ya da muhafaza edildiği yerde plaka sökülüp alınamıyor.^[2]

Çekme ve otopark ücreti nasıl belirleniyor?

Kanun, trafikten men edilen ya da muhafaza altına alınan araçların çektirilmesi, kaldırılıp götürülmesi, konulacağı yerler ve bu işlemlerin ücretlerine ilişkin usul ve esasları yönetmeliğe bırakıyor.^[1] Yönetmeliğe göre çekmede öncelikle trafik kuruluşları ile kamu kurum ve kuruluşlarına ait çekici ve kurtarıcı araçlar kullanılıyor; ihtiyaç duyulursa bu hizmet büyükşehirlerde Ulaşım Koordinasyon Merkezi, diğer il ve ilçelerde il ve ilçe trafik komisyonu kararıyla gerçek veya tüzel kişilere de yaptırılabiliyor.^[2] Hangi bölgelerden çekilen araçların hangi otoparka götürüleceği ile çekme, kurtarma ve götürme ücreti ve otopark ücretleri bu kurullarca, bölgedeki fiyat uygulamaları da dikkate alınarak karara bağlanıyor.^[2] Bu yüzden ülke genelinde geçerli tek bir tutar yok; güncel tutar için aracın çekildiği ilin ya da ilçenin UKOME veya trafik komisyonu kararına bakmak gerekiyor.

Yönetmelik "yediemin otopark" ifadesini, başka kanunlar kapsamında trafikten men edilen ya da kayıtlardaki şerh veya kısıtlama nedeniyle yakalanan araçlar için kullanıyor: bu araçlar işlemi isteyen kurumun belirlediği yere, yer belirlenmemişse yediemin otoparklara götürülüyor.^[2]

Yetkilendirilen otopark neye sahip olmalı?

Çekme ve muhafaza işini gerçek ya da tüzel kişilere yetkilendirmek için Yönetmelik şu şartları arıyor:^[2]

• Otoparkın etrafı duvar veya tel örgü gibi fiziki engellerle çevrili olmalı.
• Otopark geceleri yeterince aydınlatılmalı.
• Giriş ve çıkışlar ile otoparkın içi ve çevresi 24 saat kamerayla izlenmeli.
• Yeterli yangın söndürme tüpü veya sistemi bulunmalı.
• Otopark ve müştemilatı yangın, sel, deprem gibi afetlere karşı sigortalı olmalı.
• Güvenlik için 24 saat bekçi veya görevli bulunmalı.

Hangi araçlar çekilebilir?

Yönetmelik; duraklamanın yasak olduğu yerlerde, geçiş yollarının önünde ve üzerinde, yangın musluklarına her iki yönden 5 metre, kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının durak levhalarına 15 metre içinde ve kurallara uygun park etmiş araçların çıkışını engelleyecek yerlerde park eden araçların kaldırılacağını yazıyor.^[2] Bu yerler dışında da trafik düzenini ve güvenliğini belirgin biçimde etkileyen ve sahibi bulunmayan araçlar ile genel güvenlik bakımından tehlike yarattığı anlaşılan araçlar kaldırılabiliyor.^[2] Yolu uzun süre etkileyecek biçimde park edilmiş, terk edilmiş ya da hasara uğramış araçların kaldırılıp götürülmesine de trafik zabıtası yetkili.^[1] Park yasağı yerlerini ve cezalarını Hatalı Park Cezası 2026 Ne Kadar? yazısında anlattık.